Nicolaas zou in Lycië een aan Artemis of Diana gewijde boom hebben laten omhakken en de oude offers hebben beëindigd. De verdreven demon nam wraak. Vermomd als vrome vrouw gaf hij pelgrims een kruik olie mee, zogenaamd voor de lampen van Nicolaas' kerk. Op zee verscheen de heilige en waarschuwde dat de inhoud gevaarlijk was. Toen de kruik overboord ging, vatte de olie op het water vlam en brandde zelfs tegen de golven in. De pelgrims bereikten daarna veilig hun bestemming.

BRONKRITISCHE NOTITIE
De Griekse Artemis en de Romeinse Diana lopen in westerse versies door elkaar. Het verhaal weerspiegelt vooral de middeleeuwse voorstelling van christelijke heiligen die oudere cultusplaatsen en demonen overwinnen.

BRONNEN BIJ DEZE LEGENDE
01. Johannes de Diaken, Vita S. Nicolai, 'St. Nicholas and the Devil'
02. Jacobus de Voragine, Legenda aurea, 'The Devil and the Burning Oil'